Bannery górne wyróżnione

Bannery górne

A+ A A-

Ornette Coleman - Free Jazz: A Collective Improvisation

  • Kategoria: Jazz
  • Paweł Pałasz

Ornette Coleman - Free Jazz: A Collective Improvisation

Ornette Coleman to, obok Johna Coltrane'a, Milesa Davisa i Herbiego Hancocka, najważniejsza i najpopularniejsza postać współczesnego (powojennego) jazzu. Prawdziwy innowator, jeden z prekursorów free jazzu. Już nagrany i wydany w 1959 roku album "The Shape of Jazz to Come" przyniósł zaskakującą i bardzo wówczas kontrowersyjną muzykę. Coleman rozluźnił na nim struktury utworów i zrezygnował z harmonicznego instrumentu, jakim jest pianino, dzięki czemu instrumentaliści mieli znacznie większe możliwości improwizacji. Z perspektywy czasu album nie wydaje się jednak aż tak szokujący – to wciąż granie silnie zakorzenione w jazzie lat pięćdziesiątych i ograniczone typowym dla niego schematem temat-solówki-temat. Prawdziwa rewolucja nastąpiła dwa lata później.

"Free Jazz: A Collective Improvisation", szósty album w dyskografii Ornette'a Colemana, to jedno z najbardziej oryginalnych i przełomowych wydawnictw w historii fonografii. Longplay dał nazwę nowej odmianie jazzu (choć wielu muzyków preferowało określanie jej mianem new thing), której był jednym z pierwszych dojrzałych reprezentantów. Na okładce oryginalnego wydania nie przypadkiem wykorzystano obraz "The White Noise" amerykańskiego malarza Jacksona Pollocka (na niektórych reedycjach zastąpiono go zdjęciem Colemana lub zostawiono puste miejsce). Pollock stwierdził, że nowe czasy potrzebują nowych form. Doskonale pasuje to do tego wydawnictwa.

Album został zarejestrowany 21 grudnia 1960 roku. Podczas sesji powstały dwa nagrania - 17-minutowy "First Take" (wydany dopiero w 1971 roku na kompilacji "Twins", później dołączany do kompaktowych reedycji "Free Jazz") oraz 37-minutowy "Free Jazz", który trafił na album. Na potrzeby płyty winylowej pocięto go na dwie części, a na kompaktowych wznowieniach zamieszczono go w oryginalnym kształcie. W chwili wydania był to najdłuższy jazzowy utwór. Równie nietypowy był skład, który uczestniczył w sesji nagraniowej, zwany podwójnym kwartetem. Dlaczego nie oktetem? Bo były to dwa różne zespoły, równocześnie grające zupełnie od siebie niezależnie. Wykorzystano w pełni możliwości wciąż wówczas nowej techniki stereofonicznej - w lewym kanale słychać wyłącznie kwartet z Colemanem na saksofonie altowym, Donem Cherrym na miniaturowej, plastikowej trąbce, basistą Scottem LaFaro i perkusistą Billym Higginsem, natomiast w prawym słychać Erica Dolphy'ego na klarnecie basowym, trębacza Freddiego Hubbarda, basistę Charliego Haddena i perkusistę Eda Blackwella.

Utwór charakteryzuje się całkowitym brakiem struktury i powtarzanych tematów, przez co może wydawać się chaotyczny, a nawet przypominać bardziej strojenie zespołu, niż rzeczywistą grę. Jednak w porównaniu z dziełami późniejszych naśladowców w rodzaju Johna Coltrane'a ("Ascension", "Om") i Petera Brötzmanna ("Machine Gun"), "Free Jazz" jest zdecydowanie mniej radykalny i łatwiej przystępny. Poszczególne partie instrumentalistów są bardzo melodyjne, a jedynie ich przypadkowe nałożenie na siebie może stwarzać dyskomfort u mniej wyrobionych słuchaczy. Ta przypadkowość jest tu jednak całkowicie zamierzona i kryją się za nią pewien zamysł, a także dyscyplina. Nie jest to całkowita improwizacja, muzycy mieli pewne wytyczne, których się trzymali. Część melodii i tematów została wcześniej przygotowana. Nigdy też nie wchodzą sobie w drogę, solówki grając naprzemiennie. "Free Jazz: A Collective Improvisation" pokazuje niezwykłą wirtuozerię instrumentalistów, którzy nawet w tak swobodnej i łamiącej większość obowiązujących w jazzie zasad formie potrafili ze sobą doskonale współpracować. Dzięki temu jest to nie tylko jeden z najważniejszych i najbardziej nowatorskich albumów jazzowych, ale też jeden z najbardziej porywających.

Artysta: Ornette Coleman
Tytuł: Free Jazz: A Collective Improvisation
Wytwórnia: Atlantic
Rok wydania: 1961
Gatunek: Free Jazz, Avantgarde Jazz
Czas trwania: 37:10

Ocena muzyki
Poziomy8

Nagroda
sl-klasyka

Komentarze

  • Brak komentarzy

Skomentuj

Komentuj jako gość

0

Nowe testy

Poprzedni Następny
Dynaudio Music 7

Dynaudio Music 7

Dynaudio to jedna z najbardziej audiofilskich i darzonych największym szacunkiem firm specjalizujących się w produkcji głośników i szeroko pojętych zestawów głośnikowych. Duńska manufaktura od dawna wykonuje wszystkie komponenty potrzebne do...

Naim Muso Qb

Naim Muso Qb

Naim to jedna z najciekawszych firm zajmujących się produkcją sprzętu audio. Doświadczeni melomani kojarzą ją z przede wszystkim z ascetycznymi klockami i wieloma dziwnymi rozwiązaniami zmuszającymi użytkowników do budowania całego...

Vifa Copenhagen 2.0

Vifa Copenhagen 2.0

Jak myślicie, ile spośród stu losowo wybranych osób szukających głośnika sieciowego będzie kojarzyć markę Vifa? Nie jestem nawet przekonany czy wynik byłby wysoki wśród audiofilów, a przecież duńska firma jest...

Komentarze

Jack
Są tańsze modele Denona. Każdy może coś wybrać.
Janusz
Kolego Adrian, ciekawe na jakiej podstawie piszesz swoją opinię, ponieważ te słuchawki są przewodowe.
Paweł
Dzień dobry, zastanawiam się na zakupem produktu Vifa Stockholm/Stockholm 2.0. Sounbar miałby zostać podłączony bezpośrednio do nowego TV, który posiada wyjścia...
Paweł
W jakim pomieszczeniu testowaliście Państwo Sapphire'y 31? Jaki mniej więcej był rozstaw kolumn (chyba baza się na to mówi) i odległość od słuchacza? Pozdrawiam...

Bannery boczne

Partnerzy StereoLife

Sidemainstream
Muzyczny blog Jędrzeja Dobosza. Jak twierdzi sam autor, nieważne czy podąża się autostradą głównego nurtu, czy też pobocznymi, alternatywnymi dróżkami - ważne, aby muzyka była dobra.
Rock'n'Roll Will Never Die!
Tytuł mówi w zasadzie wszystko. Blog prowadzony przez naszego specjalistę od szeroko pojętej muzyki rockowej - Pawła Pałasza. Mamy nadzieję, że nie zginie nigdy!
Music On The Head
Muzyczny blog naszego redakcyjnego kolegi, Jarka Święcickiego. O płytach, sprzęcie i ciekawostkach z życia audiofila.
The Rockferry
Blog Zuzanny Janickiej o muzyce i wszystkim, co z nią związane. Nowości, płyty, wydarzenia, zestawienia, wywiady... Prawdziwa kopalnia wiedzy o muzyce.
Rolowy Świat Muzyki
Blog prowadzącego nasz dział muzyczny Karola Otkały, w skrócie Rola. Mnóstwo dobrej muzyki i nie zawsze poprawnych politycznie komentarzy.

Strona używa plików cookie zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Dowiedz się więcej na temat danych osobowych klikając tutaj.